Het kabinet van minister-president Dick Schoof is op het nippertje gered. Na het aftreden van een NSC-staatssecretaris naar aanleiding van vermeende racistische uitspraken na de Jodenjacht in Amsterdam vorige week, begon de kabinetscrisis. Partijleiders kwamen met spoed naar het Catshuis voor een ultieme lijmpoging.
Na het aangekondigde aftreden van staatssecretaris van Financiën Nora Achahbar (NSC) begon direct de discussie te spelen wat de andere bewindspersonen van NSC zouden gaan doen. Geruchten begonnen direct dat andere NSC-ministers solidair zouden staan en ook zouden aftreden. Geluiden begonnen vooral rondom minister van Binnenlandse Zaken Judith Uitermark (NSC). Zij zou mogelijk opstappen, waarmee één van de belangrijkste bewindslieden uit het kabinet zou wegvallen. Nu blijven de NSC’ers toch aan als ministers en lijkt het kabinet-Schoof bijna een kat met negen levens.
Rechtsstaatverklaring
Volgens Achahbar is zij vooral opgestapt vanwege de rechtsstaatverklaring. Tijdens de formatie gingen de formerende partijen, PVV, VVD en BBB op dringend verzoek van Pieter Omtzigt’s NSC akkoord met de rechtsstaatverklaring. Daarin hebben de coalitiepartijen afgesproken dat het te formeren kabinet zich binnen de grenzen van de rechtsstaat moet bewegen, dat rechterlijke uitspraken worden gerespecteerd en zijn er afspraken gemaakt over de omgangsvormen onderling. Volgens de scheidend staatssecretaris is vooral dat laatste punt doorslaggevend geweest. De lijmpoging die in het Catshuis dan ook gaande was, ging vooral over dat punt. Onder leiding van premier Schoof praatten de fractievoorzitters en vicepremiers over de vraag of het kabinet nog kon blijven bestaan.
Een deel van het probleem leek te zijn dat minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) heeft gewaarschuwd dat antisemitisme niet makkelijk te verjagen is ‘en niet als een puist met pus kan worden uitgeknepen.’ Ook had Heinen het er volgens bronnen over dat de Jodenhaat zowel bij links áls rechts de kop opsteekt en heeft hij gezegd dat het kabinet moet waken voor het voeren van een antimoslimagenda. Het is allerminst onduidelijk waarom deze gezonde uitspraken in het verkeerde keelgat van Achahbar schoten. Het lijkt erop dat zij een uitweg zocht uit het rechtse kabinet, aangezien haar eigen politieke overtuiging toch dichter bij D66 ligt, waar zij ook beleidsmedewerker is geweest.
De lijmpoging
De lijmpoging duurde nog heel lang, maar er was uiteindelijk toch een doorbraak. Om 22:06 werd bekend dat het kabinet tóch nog door kan gaan. NSC-bewindspersonen zagen af van aftreden na druk door fractievoorzitter Nicolien van Vroonhoven.
Bekijk hier de persconferentie van premier Dick Schoof: